Waarom nog exposeren: terugblik op de expositie in Ravenstein

Ravenstein

De laatste twee weekenden van september 2018 heb ik een expositie gehad in de Garnizoenskerk te Ravenstein. Ravenstein is een vestingstadje aan de Maas. In de zomer wordt het stadje vrij  frequent bezocht door groepjes toeristen. Voordat ze neerstrijken op een terras wandelen ze meestal met een gids door het historische stadje.
Een van de historische gebouwen in Ravenstein is de Hervormde Kerk ofwel de Garnizoenskerk. Deze kerk is in 1641 gebouwd voor het garnizoen van de Republiek dat in Ravenstein was gelegerd. Dat verklaart de bouw van een hervormde kerk in het overwegend katholieke Ravenstein.
De kerk wordt tegenwoordig nog steeds voor diensten gebruikt. Verder worden er culturele activiteiten georganiseerd, zoals exposities en concerten.

 

De expositie

In dit fraaie monument heb ik op uitnodiging van de organisatie een expositie van mijn werk ingericht. Daarbij heb ik geprobeerd een verbinding tot stand te brengen tussen de sfeer van de kerk en mijn werk. Behalve de fotowerken van landschappen heb ik ook twee installaties opgesteld. Ik was heel erg tevreden over de expositie. De serene, religieuze sfeer vormde de perfecte enscenering voor mijn werk. De mystieke, soms verontrustende, stemming in mijn landschappen werd versterkt door de ruimte waarin ze waren opgehangen. Ook de installaties gingen een bijzondere samenwerking aan met het interieur van de kerk. Juist bij de installaties is de ruimte waarin ze worden opgesteld mede bepalend voor de manier waarop ze uiteindelijk worden ingericht.
Al met al vond ik zelf dat ik een mooie verbinding tot stand had gebracht tussen de ruimte en mijn werken. Een expositie die het volgens mij verdiende door veel mensen te worden gezien!

 

Het eerste weekend

Maar hoe is het gegaan….??
De expositie startte op vrijdagavond met een preview waarbij ik een rondleiding zou geven langs de werken. Misschien was het ’t tijdstip, misschien was het ’t slechte weer. Hoe dan ook, er zijn maar twee bezoekers op de preview afgekomen…. Zij hebben kunnen genieten van een uitgebreide, prive-rondleiding die ze ook met belangstelling hebben gevolgd. Maar…, dat was niet wat ik er bij gedacht had. Ik had verwacht, gehoopt, toch zeker wel twee keer een rondleiding te kunnen geven voor een groep van zeven tot twaalf belangstellenden.
Geen goed begin en meteen ook veel twijfels over het verloop de komende dagen.
En inderdaad, ook op de zaterdag en zondag die daarop volgde, bleef het erg rustig. Natuurlijk, het was slecht weer. Dat zal zeker een rol hebben gespeeld. Maar op zo’n middag komt er vanzelf de kritische vraag: waar doe je het voor??? Een mooie expositie, maar het publiek blijft weg! Nog maar gezwegen over eventuele verkopen!
Waar ligt dat aan? Is dat het werk? Het weer? De (on)bekendheid van de locatie? Is het de belangstelling voor kunst? Is Ravenstein dan toch niet dat aantrekkelijke, cultuurgezinde vestingstadje aan de Maas?

 

Het tweede weekend

Er kwam nog een tweede weekend. Geen overhaaste conclusies trekken, eerst de resultaten daarvan maar eens afwachten.
Voor het tweede weekend was beter weer voorspeld. En inderdaad, behalve het betere weer, was er ook meer belangstelling.
Op vrijdag heb ik een klas van de basisschool binnen gehad. Ongeveer 20 kinderen die je iets over je kunst moet vertellen! Alleen vertellen leek mij nogal saai. Dus ik heb ze zoveel mogelijk aan de hand genomen met aanschouwelijk materiaal, zoals glasnegatieven, daglichtcassettes, een camera van 60 jaar oud. En dat werkte. Het werd een interessante combinatie van praten over de eigenschappen van het fotografische proces en hoe ik dat gebruik in mijn werk. Deze kinderen stelden niet teleur! Er kwamen onverwachte en verfrissende vragen.
Ook het bezoekersaantal op zaterdag en zondag stond in contrast met het weekend daarvoor. Ruim het dubbele aantal bezoekers. En ook al komt niet iedereen primair voor de kunst, er was wel waarachtige belangstelling bij het merendeel van de bezoekers.

 

Wat vind ik er zelf van

Maar toch blijft er iets knagen….
Waarom exposeren kunstenaars? Niet alleen om hun kunst te delen met bezoekers. Er is ook een zakelijk aspect aan verbonden. Kunstenaars willen ook wat terugzien. En daarvoor moet worden verkocht. En daarvoor is publiek nodig. Meer publiek dan dat zulke fraaie ruimtes als de garnizoenskerk – en dat geldt misschien ook voor andere locaties die vergelijkbaar zijn met de garnizoenskerk – bezoekt. Daar komt bij dat deze bezoekers voornamelijk kijkers zijn, waarvan er veel ook nog eens toevallig langskomen. Daar is niets op tegen. Als de expositie verrast of verwondert, vragen of zelfs irritaties oproept, dan vind ik dat zeer waardevol. Dat is òòk waar je het voor doet! Maar het is niet alles.

Intussen blijf ik ik met twijfels achter…
Want hoe zou het dan anders moeten? Als je niet naar buiten treedt met je werk wordt het helemaal niet gezien….